Op veel scholen gaan gesprekken over digitale geletterdheid vooral over digitale vaardigheden. Een gemiste kans. Digitale vaardigheden gaan over het kunnen gebruiken van digitale middelen. Digitale geletterdheid gaat over het kritisch beoordelen van informatie, het bewust maken van keuzes en het begrijpen van de invloed van technologie op mens en samenleving.

Juist in deze tijd van influencers, desinformatie en gekleurde berichtgeving hebben scholen de verantwoordelijkheid leerlingen digitaal en mentaal weerbaar te maken. Dat vraagt dat we collega’s ondersteunen en stimuleren om leerlingen hierbij te begeleiden.

Op veel scholen ligt een beleidsstuk over digitale vaardigheden, mediawijsheid of AI. Maar vaak blijven het losse noten die verloren gaan in de symfonie van onderwerpen die allemaal de hoogste toon willen voeren. De uitdaging is daarom die aandacht doelgericht en samenhangend in het onderwijs te verankeren. Hoe doen we dat?

Hoe krijgen we dit blijvend in de hoofden en harten van onze collega’s? Een lijst met enkele losse suggesties zou het belang van het onderwerp tekortdoen. De Inspectie van het Onderwijs heeft een handzame reflectiewijzer[1] ontwikkeld voor het primair onderwijs. Hoewel deze voor PO is geschreven, is hij ook bruikbaar voor VO, MBO en HBO. De reflectiewijzer helpt ons onder meer na te denken over visie, doelen, doorlopende leerlijnen, ontwikkeling, differentiatie en het zicht op de ontwikkeling van leerlingen. Van harte aanbevolen!

Taal is voor digitale geletterdheid cruciaal. Onderzoek van de National Literacy Trust[2] laat zien dat sterke lees- en schrijfvaardigheden mensen helpen om effectief met generatieve AI te communiceren. Wie vragen nauwkeurig kan formuleren, informatie kan interpreteren en antwoorden kritisch kan beoordelen, kan AI bewuster en effectiever gebruiken. Taal, Digitale Geletterdheid, Burgerschap: ze gaan hand in hand.

Wil je een aantal concrete doelen voor digitale geletterdheid, kijk dan eens bij de SLO: definitieve conceptkerndoelen digitale geletterdheid[3]

Zoals bij iedere ontwikkeling begint ook dit met een heldere visie op onderwijs, een visie op leiderschap en uiteraard met krachtig leiderschap. Een keer sparren over het integreren van het bovenstaande binnen het curriculum? Stuur een mail naar Teus de Vries tdevries@deroo.nl

 

---

[1] https://www.onderwijsinspectie.nl/documenten/2024/03/15/reflectiewijzer-digitale-geletterdheid-einde-basisonderwijs

[2] https://literacytrust.org.uk/information/what-is-literacy/ai-and-literacy/

[3] https://www.slo.nl/zoeken/@24983/definitieve-conceptkerndoelen-dg/